Dla fundacji, stowarzyszeń, szkół i innych beneficjentów dotacji

Wezwanie do zwrotu dotacji to nie koniec sprawy

Bronimy organizacje realizujące zadania publiczne na każdym etapie: od kontroli, przez postępowanie o zwrot, po skargę do sądu administracyjnego. Pomagamy też wcześniej, zanim kontrola się zacznie.

r.pr. Michał Płatek, doradca podatkowy · 10 lat doświadczenia · ponad 50 kontroli i postępowań w ostatnich 2 latach

  1. 1
    Kontrolaczynności kontrolne, protokół
  2. 2
    Wystąpienie pokontrolneustalenia i zalecenia
  3. 3
    Wezwanie do zwrotu15 dni na dobrowolny zwrot
  4. 4
    Decyzja o zwrociegdy dotacja nie zostanie zwrócona
  5. 5
    Odwołanieorgan II instancji, np. SKO
  6. 6
    Sąd administracyjnyskarga do WSA, skarga kasacyjna do NSA

Na każdym z tych etapów można przedstawić swoje stanowisko.

TRYB PILNYKontrola za kilka dni albo biegnie termin na odwołanie? Analizujemy dokumentację w ciągu 48 godzin i przejmujemy sprawę na każdym etapie.

571 068 435

Twoja sytuacja

Na jakim etapie jest Twoja sprawa?

Wybierz etap, żeby zobaczyć, co zrobić teraz i ile masz czasu.

Co zrobić teraz

    Do kogo kierujemy ofertę

    Organizacje realizujące zadania publiczne i prowadzące szkoły za dotacje

    Beneficjenci dotacji

    • fundacje i stowarzyszenia
    • kościelne osoby prawne
    • stowarzyszenia jednostek samorządu terytorialnego
    • spółdzielnie socjalne
    • sportowe spółki non-profit
    • koła gospodyń wiejskich
    • podmioty prowadzące szkoły i przedszkola, które otrzymują dotacje oświatowe

    Realizujące zadania zlecone m.in. przez

    • NIW-CRSO (NOWEFIO, PROO, Fundusz Młodzieżowy, Korpus Solidarności)
    • Instytut Myśli Politycznej im. G. Narutowicza (dawniej IDMN)
    • ministerstwa: MKiDN, MSiT, MSZ, MRPiPS, MEN, MS (Fundusz Sprawiedliwości)
    • wojewodów
    • samorządy i ich jednostki: gminy, powiaty, województwa, OPS, PCPR, ROPS
    • PFRON
    • państwowe instytucje kultury, np. NCK
    • NFOŚiGW i WFOŚiGW

    Podstawa prawna

    Kiedy trzeba zwrócić dotację

    Dotację można wydać wyłącznie na cel i koszty wskazane w ofercie, zgodnie z umową, regulaminem konkursu, wytycznymi rozliczania i zasadami promocji. Zwrotowi podlega ta część dotacji, której dotyczy nieprawidłowość.

    Wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem

    wydatek poza celem, kosztorysem lub terminem realizacji zadania

    Pobrana nienależnie

    dotacja udzielona bez podstawy prawnej

    Pobrana w nadmiernej wysokości

    wyższa niż wynikająca z przepisów lub umowy albo niż niezbędna do realizacji zadania

    15 dnina zwrot od dnia stwierdzenia nieprawidłowości
    odsetkijak dla zaległości podatkowych, przy wykorzystaniu niezgodnie z przeznaczeniem od dnia po przekazaniu dotacji
    decyzjagdy dotacja nie zostanie zwrócona; przysługuje odwołanie i skarga do WSA
    art. 169 u.f.p.

    dotacje z budżetu państwa: ministerstwa, wojewodowie, agencje rządowe

    art. 252 u.f.p.

    dotacje z budżetu jednostek samorządu terytorialnego

    art. 207 u.f.p.

    środki europejskie

    Najczęstsze błędy

    Większość zakwestionowanych kwot to błędy formalne

    W kontroli NIK współpracy administracji rządowej z organizacjami pozarządowymi (lata 2017–2019) nieprawidłowości w ewidencji i dokumentacji księgowej wystąpiły w połowie skontrolowanych organizacji.

    • brak wyodrębnionej ewidencji księgowej zadania
    • dokumenty bez opisu, z którego wynika, że wydatek sfinansowano z dotacji
    • wydatki na działania nieobjęte umową lub kosztorysem
    • wydatki poniesione poza terminem realizacji zadania
    • przesunięcia między pozycjami kosztorysu ponad limit bez aneksu
    • niezachowany procentowy udział dotacji lub wkładu własnego
    • nierzetelne dane w sprawozdaniu, np. liczba uczestników niezgodna z listami obecności
    • zwrot niewykorzystanych środków po terminie albo bez odsetek
    • brak logotypów i informacji o dofinansowaniu
    • dokumenty wystawione na inny podmiot niż strona umowy

    Kto odpowiada

    Skutki dotykają także ludzi, nie tylko organizację

    Członkowie zarządu fundacji i stowarzyszeń odpowiadają za zaległości organizacji solidarnie, całym majątkiem osobistym.

    art. 116a w zw. z art. 116 Ordynacji podatkowej; do dotacji podlegających zwrotowi stosuje się ją odpowiednio (art. 60 i 67 u.f.p.)
    • Brak przesłanki upadłościowejCzłonek zarządu fundacji lub stowarzyszenia bez działalności gospodarczej nie uwolni się od odpowiedzialności wnioskiem o upadłość, bo organizacja nie ma zdolności upadłościowej. Zwracał na to uwagę Rzecznik Praw Obywatelskich.
    • Dyscyplina finansów publicznychOdpowiadają członkowie zarządu oraz osoby, które w imieniu organizacji dysponują środkami publicznymi, np. koordynatorzy i księgowi (art. 4 ust. 1 pkt 1 i 4 ustawy o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych).
    • Wiarygodność organizacjiZwrot i egzekucja administracyjna podważają zaufanie instytucji dotującej w kolejnych konkursach.

    Przykłady z praktyki

    Jak kończą się kontrole i spory

    Na podstawie publicznie dostępnych wystąpień pokontrolnych i orzeczeń sądów administracyjnych.

    NIK

    Fundacja i dotacja wojewody

    Fundacja sfinansowała z dotacji m.in. szkolenia nieobjęte umową, a dokumenty nie wskazywały źródła finansowania. Do wyegzekwowania wskazano łącznie ponad 35 tys. zł.

    Wojewoda Wielkopolski, 2019

    Stowarzyszenie i dotacja wojewody

    Organizacja nie prowadziła wyodrębnionej ewidencji zadania i wykazała nierzetelne dane w sprawozdaniu. Niewykorzystaną część dotacji zwróciła po terminie i bez odsetek, które dopłaciła dopiero po kontroli. Wcześniej musiała też zwrócić z odsetkami wydatki spoza kosztorysu. W wystąpieniu pokontrolnym wojewoda ocenił rozliczenie pozytywnie mimo nieprawidłowości, ale zalecił korektę sprawozdania końcowego w ciągu 14 dni.

    NSA, II GZ 1294/16

    Formalności, które kosztują

    W sprawie o zwrot dotacji celowej stowarzyszenie twierdziło, że jako organizacja pożytku publicznego nie musi płacić wpisu sądowego. NSA ustalił, że nie miało statusu OPP, i utrzymał obowiązek zapłaty. Wcześniej zażalenia stowarzyszenia w tej sprawie były odrzucane z przyczyn formalnych. Takie błędy kosztują czas i pieniądze, dlatego sprawę warto powierzyć profesjonalnemu pełnomocnikowi.

    NSA, I GSK 2165/19

    Wygrana po przegranej w WSA

    Minister zażądał zwrotu 3 938,73 zł z dotacji 10 000 zł jako pobranej w nadmiernej wysokości, bo zakupy opłacono prawie trzy tygodnie po festiwalu. WSA oddalił skargę. NSA uchylił wyrok i obie decyzje: faktury wystawiono i opłacono w terminie realizacji zadania określonym w umowie, a ocenę trzeba oprzeć na postanowieniach umowy.

    Źródła: NIK, wystąpienie pokontrolne (Wojewoda Zachodniopomorski, 2009); Wojewoda Wielkopolski, wystąpienie pokontrolne nr 103/19; postanowienie NSA z 13 stycznia 2017 r., II GZ 1294/16; wyrok NSA z 13 września 2023 r., I GSK 2165/19 (LEX nr 3630697).

    Usługi i ceny

    Zapobiegamy i bronimy

    Zanim przyjdzie kontrola

    przygotowanie zespołu i dokumentacji

    Szkolenia

    Obowiązki z umowy, regulaminu i wytycznych; kwalifikowalność kosztów, aneksy, przesunięcia; przygotowanie do kontroli. Dla zarządu, koordynatorów i księgowości.

    od 1 500 złonline do 3 hod 3 500 złdzień stacjonarnie300 zł/os.webinar otwarty

    Audyt dokumentacji

    Przegląd umowy, oferty, kosztorysu, dowodów księgowych, promocji i sprawozdań. Raport z ryzykami i rekomendacjami naprawczymi.

    od 2 500 złdotacja do 50 tys. złod 4 500 zł50–200 tys. złindywidualniepowyżej 200 tys. zł

    Doradztwo w prowadzeniu dokumentacji

    Wzory opisów dokumentów, check-listy, procedury; bieżące konsultacje, aneksy, korespondencja z grantodawcą.

    od 800 zł/mies.abonament350 zł/hgodzinowo

    Gdy trwa kontrola lub spór

    reprezentacja na każdym etapie

    Reprezentacja w czasie kontroli

    Udział w czynnościach kontrolnych, zastrzeżenia do protokołu, odpowiedź na wystąpienie pokontrolne.

    od 3 500 zł

    Postępowanie administracyjne

    Postępowanie o zwrot dotacji, wnioski dowodowe, odwołania, wnioski o ulgi w spłacie.

    od 4 000 złI instancjaod 3 500 złII instancja

    Sąd administracyjny

    Skargi do WSA, skargi kasacyjne do NSA.

    od 5 000 złWSAod 6 000 złNSA

    Kontrola SOS

    Analiza dokumentacji w 48 godzin, plan działań, udział w kontroli, zastrzeżenia do protokołu. Przejmujemy też trwające postępowanie.

    od 5 000 złpostępowanie w toku: wycena po analizie akt

    Pakiet „Bezpieczna dotacja”

    Szkolenie, audyt przed rozliczeniem, konsultacje przez cały projekt i reprezentacja w kontroli.

    od 8 500 złza projekt

    Ceny netto, do kwot należy doliczyć 23% VAT. Ostateczna wycena zależy od wartości dotacji i zakresu dokumentacji.

    Zespół

    Znamy system dotacji z obu stron

    W zespole pracują prawnicy, administratywiści oraz specjaliści od pozyskiwania i rozliczania dotacji. Wiedzę prawną łączymy z codzienną praktyką prowadzenia projektów w organizacjach pozarządowych.

    Lider zespołu

    Michał Płatek

    radca prawny (KL-1574) · doradca podatkowy (nr 15175)

    Kieruje pracami zespołu i odpowiada za merytoryczną jakość każdej sprawy. Specjalizuje się w prawie administracyjnym, finansach publicznych i prawie podatkowym. Ma doświadczenie w administracji publicznej i samorządowej, gdzie obsługiwał podmioty udzielające dotacji i prowadzące kontrole. Reprezentuje beneficjentów w kontrolach, postępowaniach administracyjnych i przed sądami administracyjnymi. Prowadzi działalność pro bono w ramach stowarzyszenia.

    10 latdoświadczenia
    ponad 50kontroli i postępowań w ostatnich 2 latach
    P
    Prawnicyprawo administracyjne, finanse publiczne, spory
    A
    Administratywiściprocedury, dokumentacja, korespondencja z grantodawcą
    D
    Specjaliści ds. dotacjipozyskiwanie, rozliczanie, sprawozdawczość
    • dotacje z budżetu państwa i JST oraz projekty ze środków europejskich
    • kwalifikowalność wydatków powiązana ze skutkami w VAT, PIT i rozliczeniach wynagrodzeń
    • obsługa instytucji dotujących i reprezentacja beneficjentów

    Pytania

    Częste pytania

    Czy wystąpienie pokontrolne oznacza, że musimy zwrócić dotację?

    Nie. Wystąpienie pokontrolne zawiera ustalenia i może zawierać wezwanie do zwrotu, ale samo w sobie nie jest decyzją. Jeśli organizacja nie zwróci kwoty dobrowolnie, organ dotujący musi wydać decyzję, od której przysługuje odwołanie.

    Czy zwrócić dotację „na wszelki wypadek”, żeby nie rosły odsetki?

    To decyzja, którą warto podjąć po analizie zarzutów. Zwrot zatrzymuje narastanie odsetek, ale oznacza wydanie środków, które trudno potem odzyskać. Przed wpłatą przeanalizujemy, czy i w jakiej części zarzuty są zasadne.

    Ile mamy czasu na odwołanie od decyzji o zwrocie?

    14 dni od doręczenia decyzji. Skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego wnosi się w terminie 30 dni od doręczenia decyzji ostatecznej. Nie warto czekać do ostatniego dnia, bo odwołanie wymaga analizy akt.

    Czy członek zarządu może odpowiadać za zwrot dotacji własnym majątkiem?

    Tak. Do dotacji podlegających zwrotowi stosuje się odpowiednio przepisy Ordynacji podatkowej o odpowiedzialności osób trzecich. Członkowie zarządu fundacji i stowarzyszeń mogą odpowiadać solidarnie całym majątkiem osobistym, gdy egzekucja z majątku organizacji okaże się bezskuteczna.

    Kontakt

    Opowiedz nam o swojej sprawie

    Pierwsza rozmowa pozwala ocenić, na jakim etapie jest sprawa i jakie terminy biegną.

    Adresul. Złota 23 lok. 107, 25-015 Kielce

    Przygotuj do rozmowy

    1. umowę o realizację zadania z aneksami
    2. ofertę i kosztorys
    3. protokół kontroli lub wystąpienie pokontrolne
    4. wezwanie do zwrotu albo decyzję, z datą doręczenia
    5. sprawozdanie końcowe